THIDEE.NL

Opvallende, leerzame en inspirerende onderwerpen uit onze wereld

blauwwater

THIDEE.EU over De Nobelprijs voor de vrede

 

Jaarlijks wordt door het Nobelcomité 0.a. de nobelprijs voor de vrede uitgerijkt aan een persoon of instellingen die een bijzondere waardevolle bijdrage heeft geleverd aan de vrede. 

Door te kijken naar en te leren van deze prijswinnaars kunnen we hun inspanningen versterken en daarmee de vrede nog verder bevorderen. Bovendien geeft het ons wijsheid waardoor we mogelijk ook binnen onszelf meer vrede vinden.


 

En de winnaars van de laatste 10 jaar zijn:

2005 Mohammed el-Baradei "Voor hun pogingen te voorkomen dat nucleaire energie wordt gebruikt voor militaire doeleinden en er voor te zorgen dat de nucleaire energie die gebruikt wordt voor vreedzame doeleinden op de meest veilige manier wordt gebruikt." [92]
2006 Muhammad Yunus "Voor hun pogingen economische en sociale ontwikkelingen te stimuleren vanaf de laagste rangen." [93]
Grameen Bank
2007 Al Gore "Voor hun pogingen voor het verspreiden en uitbreiden van de kennis over klimaatveranderingen, die veroorzaakt worden door de mens, en het leggen van de funderingen van de maatregelen die nodig zijn om deze veranderingen te voorkomen." [94]
Intergovernmental Panel on Climate Change
2008 Martti Ahtisaari "Voor zijn belangrijke pogingen, op verschillende continenten en gedurende meer dan drie decennia, om internationale conflicten te voorkomen." [95]
2009 Barack Obama "Voor zijn buitengewone pogingen om de internationale diplomatie en de samenwerking tussen mensen te versterken." [96] "Obama's diplomatie is gebaseerd op het principe dat wie de wereld leidt, dat moet doen op basis van de normen en waarden die door het merendeel van de wereldbevolking gedeeld worden" aldus de commissie.
2010 Liu Xiaobo "Voor zijn lange en niet-gewelddadige strijd voor fundamentele mensenrechten in China"
2011 Ellen Johnson Sirleaf "Voor hun geweldloze inzet ten behoeve van de rechten en veiligheid van vrouwen om volwaardig mee te doen in het bereiken van vrede"[97]
Leymah Gbowee
Tawakkul Karman
2012 Europese Unie "De unie en haar voorlopers hebben meer dan zes decennia bijgedragen aan de bevordering van vrede en verzoening, democratie en mensenrechten in Europa."[98]
2013 OPCW "Voor haar uitvoerige inspanningen om chemische wapens te elimineren."[99]
2014 Kailash Satyarthi "Voor hun strijd tegen de onderdrukking van jongeren en voor het recht van alle kinderen op onderwijs"[100]
Malala Yousafzai
2015 Kwartet voor Nationale Dialoog in Tunesië "Voor zijn beslissende bijdrage aan het bouwen van een pluralistische democratie in de nasleep van de Jasmijnrevolutie in 2011"[101]

Een meer uitgebreide lijst vindt u op Wikipedia.

In deze video vertelt Generaal Peter van Uhm tijdens een Ted talk over zijn redenen om te kiezen voor het leger. Het leger van een democratische staat is een goed middel om veiligheid te bieden aan de Nederlanders en het in de grondwet genoemde doel; het bevorderen van de Internationale rechtsorde.

Het uitgangspunt is dat de democratische staat te vertrouwen is, terwijl de staten die niet te vertrouwen zijn "falende staten" genoemd worden. En inderdaad je kan zien dat democratische staten niet tegen elkaar vechten, maar is daarmee zijn uitgangspunt geldig? 

Als we naar enkele praktijkvoorbeelden kijken, kunnen hier toch vragen over worden gesteld:

  • Na de 2e wereldoorlog voerde Nederland politionele acties uit in Indonesië, hierbij werden, zoals nu naar voren komt, oorlogsmisdaden begaan.
  • De oorlog tegen Sadam Hoesein werd gevoerd omdat ze met chemische wapens een bedreiging voor de westerse wereld vormden, inmiddels weten we dat dit uitgangspunt niet op waarheid was gebaseerd.

Democratische staten kunnen dus het initiatief nemen om oorlogen te starten op basis van argumenten die door een voldoende grote groep kiezers worden ondersteund. De geschiedenis leert ook dat deze argumenten niet altijd de echte redenen hoeven te zijn voor de oorlog. Op het moment dat een democratische staat een belang ziet om een oorlog te starten zal het dus de argumenten gaan zoeken om de bevolking van de noodzaak te overtuigen. Als het belang en de argumenten niet hetzelfde zijn, is er dus sprake van misleiding en is er dus ook sprake van een falende democratie.

Als een leger dus bereid is te vechten voor de belangen van de democratisch gekozen regering zouden ze dus ook moeten toezien dat de democratie geen falende democratie is. In de wereld hebben we diverse voorbeelden van legers die meenden te moeten concluderen dat hun democratie faalde en vervolgens een machtsgreep uitvoerden met een militaire dictatuur tot gevolg. Een leger dat over de eigen democratie oordeelt is dus geen goede optie.

De bevolking moet zelf over zijn democratie kunnen oordelen, maar is daarbij afhankelijk van kennis en informatie. Door de acties van Edward Snowden en Wikileaks, zonder hierbij een oordeel hierover te geven, weten we dat overheden het geven van de juiste informatie niet altijd als noodzaak ziet. De diverse uitglijders van ministers en staatsecretarissen in de Nederlandse politiek bevestigen dit ook. Door de actie van Geenpeil komt er een referendum over asociatieovereenkomsten. Het is hierbij nog de vraag of de individuele kiezers voldoende kennis zullen hebben om hier een juist en objectief oordeel over te geven. De kans is groot dat het referendum gekleurd zal worden als middel om allerlei niet direct geralateerde zaken en gevoelens te uiten.  We kunnen dus stellen dat de bevolking in een democratie wel mag beslissen over wetten, maar dat ze niet altijd in staat zijn de juiste keuze te maken.

Een democratie is dus niet per definitie een betrouwbare organisatie om met een geweldsmonopolie de vrede te bewaren. Mogelijk is het wel een goede of een minder slechte.

 

Vrede breder bekeken

Vrede is het ontbreken van oorlog; dat is de meest simpele omschrijving. Maar je kan ook stellen dat Vrede het tegenovergestelde is van strijd; er kan immers vrede gesloten worden met opstandelingen of tussen verschillende strijdende partijen, denk bijvoorbeeld aan de IRA, PKK, PLO e.d.

Vrijwel ieder mens houdt van vrede, maar ieder mens heeft ook behoeften, zoals een dak boven zijn hoofd, warmte, voedsel, zeflontplooing, vrijheid, mobiliteit enz. Als bepaalde behoeften bedreigd worden of als er een behoefte is aan meer, kunnen mensen zich gaan inzetten deze behoefte te bevredigen. Indien zij hierbij de behoeften van andere mensen bedreigen ontstaan er conflicten die kunnen escalleren tot gewapende conflicten en zelfs oorlogen.

Ook is het zo dat mensen geen verloren strijd willen voeren. Ze strijden alleen als er een redelijke kans is op persoonlijk voordeel. De kans om gewond te raken of zelfs te sneuvelen is dan ook een flinke erm om in actie te komen. Een belangrijke uitzondering hierop is het strijden voor "een hoger doel". Met een dergelijke motivatie zijn mensen bereid hun leven op te offeren voor het hogere doel, dat kan zijn hun land, de vrijheid, de eer van hun familie of groep, het leven van hun familie of groep, hun religie, de toekomst van hun land enz.

Om een strijd te voeren heb je gemotiveerde strijders nodig. Het is daarom van belang dat leiders die een strijd willen voeren het hogere doel vinden en promoten. Dit promoten is makkelijker naarmate het welzijnsniveau, het opleidingsniveau en de leeftijd van de doelgroep lager is. Laagopgeleide pubers in een arm land zijn dan ook waarschijnlijk de meest ideale doelgroep.  In bepaalde landen wordt het hogere doel met de paplepel ingegeven hoef je alleen te wachten tot de kinderen voldoende oud zijn om de wapens op te pakken. Goed opgeleide volwassenen in een westers land is waarschijnlijk de slechtste doelgroep.